Kürtaj rahim içinden doku çıkarmak anlamına gelir. Kürtaj işlemi, gebeliği isteyerek veya zorunlu nedenlerle sonlandırmak dışında, doğumdan sonra plasenta parçaları kalması, kanama bozuklukları, rahim içinde polipler, menopozdan sonra kanama gibi çeşitli nedenlerle de kadın hastalıkları ve doğum doktorları tarafından yapılmaktadır. Kürtaj tecrübeli ve güvenilir ellerde steril şartlarda yapıldığı taktirde, işlemden sonra kanama olasılığı yok denecek kadar azdır. Fakat kürtajdan sonra başlayan ve 10 – 15 gün devam eden önce adet kanaması gibi olan sonra siyah koyu renkte kan pıhtıları gibi gelen kanama normaldir. Bu normal durum dışında kürtajdan sonra kanama olasılığı aşağıdaki durumlar söz konusu olduğunda oldukça fazladır.
1. Kürtajdan hemen sonra kürtaj sırasında kullanılan tek dişli aletinin battığı yerden bir süre kanama olabilir.
2. Kürtaj olduğu halde gebeliğin boşaltılamaması, gebeliğin devam etmesi halinde kanama görülebilir.
3. Kürtajdan sonra rahim içinde plasental materyal kalması halinde uterus kası (myometrium) kasılamaz ve kanama olur.
4.Kürtajdan sonra kısa sürede cinsel ilişkiye girmek enfeksiyon riskini arttırır. Endometrit denilen rahim iç duvarında enfeksiyon olduğunda az az kahverengi kokulu kanama olur.
5. Kürtajdan sonra kanı sulandıran ilaçlar (örneğin Aspirin ve benzeri ilaçlar) kullanıldığında kanama durmayabilir.
6. Kürtajdan sonra bir takım kanama, pıhtılaşma bozukluğu olan, rahim içinde submukoz myom, endometrial polip gibi patolojik bulguları olan hastalarda da kanama daha fazla devam edebilir.
7.Nadir bir durum olmakla birlikte küçük gebeliklerde rahim ağzı çok dar olduğunda kürtajdan sonra rahim içinde kan birikmesi ve servikal kanaldan rahat çıkmaması nedeniyle kramp tarzında kanama olabilir. Bu durumda rahim ağzı (servikal kanal) genişletilerek uterus içindeki kan boşaltılır ve hasta rahatlar.
Kürtajdan sonra 15 – 20 gün geçtiği halde hala adet kanaması gibi kanama veya kramp tarzında ağrı olursa doktorunuza müracaat etmeniz uygun olur.
Kürtaj gebeliğin sonlandırılması anlamına gelir. Ülkemizde 18 yaşın üstünde olan kadınlarda 10 haftaya kadar olan gebelikler yasal olarak sonlandırılabilmektedir. 18 yaşından küçük olanlar için velisinin izni gerekmektedir. Kürtaj günümüzde Karman enjektör yardımıyla vakum tekniği uygulanarak steril şartlarda yapılmaktadır.
■Kürtaj veya rahim tahliyesi, gebeliğin özel aletler yardımıyla sonlandırılması demektir.
■Kürtaj yalnız Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanları tarafından yapılmalıdır.
■18 yaşından küçük olanlarda velisinin onayı gerekir.
■18 yaşından büyük bekâr olanların kendi onayı yeterlidir.
■Evli olan gebelerde eşlerinin de onayı alınmalıdır.
■On haftaya kadar olan gebelikler ”yasal tahliye” sınırları içindedir. On haftadan büyük gebeliklerin tahliyesi anne ve fetüs sağlığı açısından tıbbi endikasyon olduğu takdirde sağlık kurulu kararı ile mümkündür.
■Dikkatli bir ultrason eşliğinde yapılan Jinekolojik muayene ile gebelik haftası belirlenir.
■Yasal tahliye hem lokal hem de sedo-analjezi şeklinde uygulanan genel anestezi altında yapılabilir. İşlemin tümüyle ağrısız olması istendiğinde genel anestezi daha uygundur.
■Steril şartlarda Karman enjektör ucuna takılan plastik kanüllerle (4-5-6 nolu) ve vakum tekniği uygulanarak kürtaj işlemi gerçekleştirilir.
■Tecrübeli ellerde vakum aleti ile titizlikle yapılan işlemde rahmin zarar görmesi pek olası değildir.
■Yasal sınırlar içinde kürtaj işleminde fazla kanama olması beklenmez.
■5.5 haftadan küçük gebeliklerde kürtaj işlemi başarısız olabilir, bu nedenle gebelik kesesi uygun boyutta olmadan kürtaj işleminin yapılmaması gerekir.
■Kürtajdan sonra kanama, enfeksiyon, parça kalması gibi olasılıkların değerlendirilmesi için mutlaka kontrol önerilmelidir.
■Asherman sendromu adı verilen kürtaj sonu rahim iç duvarında yapışıklık olması ve adet kanamasının olmaması hali vakum yöntemi ile olan kürtajlarda ender olarak görülen bir durumdur.
■İlk gebeliği kürtajla sonlandırıldıktan sonra gebelik olmaz inancı yanlıştır.
■Düşük yapmayı sağlayan ilaç (RU-486) ülkemizde kullanılmamaktadır.
■Gebelik ”adet söktürücü” adı altında kullanılan iğnelerle sonlanamaz.
İsteğe bağlı kürtajda yasal sınır 10 haftaya kadardır, ancak eğer bebekte sakatlık v.s. söz konusu ise veya bebeğin kalp atışları gözlenmiyor ise yaşam sınırı olan 24. haftaya kadar gebelik sonlandırılabilir.
Eğer ebeveynler gebeliği istemiyorlarsa mümkün olan en kısa zamanda kürtaj yapılmalıdır , zira gebelik ne kadar büyük olursa işlem sonrası oluşabilecek problemler de o kadar fazla ve ciddi olmaktadır.
Kanunen 10 haftaya kadar olan kürtaj sınırı ebekte yaşamla bağdaşmayacak problem varlığında , amniosentez veya benzeri test sonucunda bebekte anomali , sakatlık çıktığında 24. haftaya kadar gebelik sonlandırılabilinir.
İşlem öncesi eğer hastaya genel anestezi uygulanacaksa hasta en az 6 saat aç ve susuz olmalıdır, aksi taktirde anestezi esnasında midede kalan yemek artıkları kusma sonucu akciğerlere kaçması sonucu ciddi hayati tehlike arz eden problemlere yol açabilir ( aspirasyon).
Kürtaj Uygulaması:
Yasal tahliyeler hem lokal anestezi, hem de genel anestezi altında uygulanabilir. Genel anestezi altında kürtaj her ne kadar maliyeti biraz artırsa da, hem annenin psikolojisi açısından hem de işlemin tümüyle ağrısız seyretmesi açısından daha çok tercih edilir ve önerilir.
Hasta uyuduktan sonra pozisyon verilir ve ilk önce rahimin durumunu ve büyüklüğünü değerlendirmek için jinekolojik muayene yapılır. Rahimin özellikleri anlaşıldıktan sonra vajinal spekulum yerleştirilir. Spekulum ile rahim ağzı görünür hale gelir. Vajina ve serviks antiseptik solüsyonlar ile yıkanarak olası bir enfeksiyona karşı önlem alınır. Lokal anestezi uygulanacak ise bu aşamada yapılır ve serviksin her iki yanına ilaç enjekte edilir. Daha sonra serviks yani rahim ağzı tekdişilli adı verilen bir alet ile tutulur. Bu işlem ağrı verebilir. tekdişilli çekilerek rahimin düz bir hale gelmesi sağlanır.
Buji adı verilen aletler yardımı ile rahim ağzı genişletilmeye başlanır (dilatasyon). Bunun için mümkün olan en ince buji kullanılır. Bujiler çaplarının milimetre cinsinden büyüklüğüne göre numaralandırılır (1, 2, 3, 4, 5…..)
Dilatasyon işlemi tamamlandıktan sonra plastik (karmen) kanüller rahim ağzından geçirilerek, rahim boşluğuna ulaşılır. Kanül yerleştirildikten sonra, ucu bu amaç için üretilmiş vakum yaratan özel enjektöre bağlanır. Enjektörün düğmesi açılarak negatif basınç oluşması sağlanır ve enjektör ileri geri hareket ettirilerek rahim içi temizlenir. Rahim içi tamamen temizlenene kadar işleme devam edilir. Eğer tıbbi bir neden ile ve hekimler kurulu kararı ile 10 haftadan büyük bir gebeliğin sonlandırılmasına karar verilmiş ise bu işlem daha büyük kanülleri vakum cihazlarına bağlayarak yapılır ve ardından keskin küretler ile parça kalıp kalmadığı kontrol edilir.
Hanımların en büyük korkularından biridir küretaj işlemi sonrası tekrar gebe kalma şansı var mıdır ? yokmudur ? veya adet düzensizlikleri yaşayabilirler mi ?
Küretaj işlemi ; düşük , rahim içinde ölü bebek gibi tıbbi gereksinim nedeniyle de yapılsa , istenmeyen gebeliklerin sonlandırılması amacı ile de yapılsa ; küretaj işlemi sırasında endometriuma ( rahim zarı ) ciddi bir zarar verilmediği sürece tekrar gebe kalma şansı her zamanki gibi mevcuttur …. Birkaç defa bu işleme maruz kalan hanımların tekrar gebe kalabildikleri aşikardır …
Küretaj işlemi sonrası ; adet tarzı birkaç gün süren kanamalar normal olarak değerlendirilir . Küretaj sonrası ilk aylarda hafif düzensizilikler de normal olarak değerlendirilen hanımların yaşayabileceği problemlerdir ….
Küretaj işlemi sonrası ; tekrar gebe kalmak istemeyen hanımlar , işlemin yapıldığı gün hem korunma hem de işlem sonrası düzenli adet görmek amacıyla doğum kontrol haplarına başlayabilirler …
Hemen Kürtaj Sonrası Tekrar Gebe Kalabilir miyim ? hakkında uzmana sorunuzu danışabilirsiniz
İsteğe bağlı kürtajda yasal sınır 10 haftaya kadardır, ancak eğer bebekte sakatlık v.s. söz konusu ise veya bebeğin kalp atışları gözlenmiyor ise yaşam sınırı olan 24. haftaya kadar gebelik sonlandırılabilir.
Eğer ebeveynler gebeliği istemiyorlarsa mümkün olan en kısa zamanda kürtaj yapılmalıdır , zira gebelik ne kadar büyük olursa işlem sonrası oluşabilecek problemler de o kadar fazla ve ciddi olmaktadır.
Kanunen 10 haftaya kadar olan kürtaj sınırı ebekte yaşamla bağdaşmayacak problem varlığında , amniosentez veya benzeri test sonucunda bebekte anomali , sakatlık çıktığında 24. haftaya kadar gebelik sonlandırılabilinir.
İşlem öncesi eğer hastaya genel anestezi uygulanacaksa hasta en az 6 saat aç ve susuz olmalıdır, aksi taktirde anestezi esnasında midede kalan yemek artıkları kusma sonucu akciğerlere kaçması sonucu ciddi hayati tehlike arz eden problemlere yol açabilir ( aspirasyon).
Kürtaj Uygulaması:
Yasal tahliyeler hem lokal anestezi, hem de genel anestezi altında uygulanabilir. Genel anestezi altında kürtaj her ne kadar maliyeti biraz artırsa da, hem annenin psikolojisi açısından hem de işlemin tümüyle ağrısız seyretmesi açısından daha çok tercih edilir ve önerilir.
Hasta uyuduktan sonra pozisyon verilir ve ilk önce rahimin durumunu ve büyüklüğünü değerlendirmek için jinekolojik muayene yapılır. Rahimin özellikleri anlaşıldıktan sonra vajinal spekulum yerleştirilir. Spekulum ile rahim ağzı görünür hale gelir. Vajina ve serviks antiseptik solüsyonlar ile yıkanarak olası bir enfeksiyona karşı önlem alınır. Lokal anestezi uygulanacak ise bu aşamada yapılır ve serviksin her iki yanına ilaç enjekte edilir. Daha sonra serviks yani rahim ağzı tekdişilli adı verilen bir alet ile tutulur. Bu işlem ağrı verebilir. tekdişilli çekilerek rahimin düz bir hale gelmesi sağlanır.
Buji adı verilen aletler yardımı ile rahim ağzı genişletilmeye başlanır (dilatasyon). Bunun için mümkün olan en ince buji kullanılır. Bujiler çaplarının milimetre cinsinden büyüklüğüne göre numaralandırılır (1, 2, 3, 4, 5…..)
Dilatasyon işlemi tamamlandıktan sonra plastik (karmen) kanüller rahim ağzından geçirilerek, rahim boşluğuna ulaşılır. Kanül yerleştirildikten sonra, ucu bu amaç için üretilmiş vakum yaratan özel enjektöre bağlanır. Enjektörün düğmesi açılarak negatif basınç oluşması sağlanır ve enjektör ileri geri hareket ettirilerek rahim içi temizlenir. Rahim içi tamamen temizlenene kadar işleme devam edilir. Eğer tıbbi bir neden ile ve hekimler kurulu kararı ile 10 haftadan büyük bir gebeliğin sonlandırılmasına karar verilmiş ise bu işlem daha büyük kanülleri vakum cihazlarına bağlayarak yapılır ve ardından keskin küretler ile parça kalıp kalmadığı kontrol edilir.
Kürtaj, belki de bir çok kadın için yaşam boyu alınan en zor kararlardan biri. Alınan karar ne kadar doğru ve gerekli olsa da bu karar kadının kendini iyi hissetmesini sağlamıyor, öncesinde hissedilen olumsuz duygular, sonrasında yıllar boyu mutsuzluğa ve pişmanlığa sebep olabiliyor.
Ülkemizde doğum kontrol yöntemleri hakkında yeterince bilgi sahibi olunmaması nedeniyle halen kurtaj istenmeyen bir gebelik hadisesinden kurtulmak için sıkça başvurulan bir işlem. Kadın sağlığı açısından çeşitli riskler taşıdığı için basit bir işlem olarak değil cerrahi bir operasyon olarak görülmelidir.
Dünyanın bir çok ülkesinde yasak olmasına rağmen ülkemizde serbest, ancak annenin reşit olması (18 yaş), eşinin yazılı iznini alması şartı ve tıbbi sakınca olmadığı taktirde 10. gebelik haftasına kadar izin veriliyor. 10. gebelik haftasından sonra ancak annenin sağlığı tehdit altındaysa ya da doğacak çocuk ile onu takip edecek nesiller için ağır maluliyete neden olacaksa kadın hastalıkları uzmanlarının vereceği raporlar ile yapılabiliyor.
Kısaca tarif etmek gerekirse kürtajda hamilelik ürünleri gebelik haftasına bağlı olarak rahim içinden farklı metodlarla (cerrahi veya tıbbi metod ) boşaltılır ve gebelik sonlandırılır.
Cerrahi metodda rahim ağzı buji denilen özel aletlerle genişletilir, ardından vakum aspiratör kanulleri veya özel küretler vasıtasıyla rahim içine girilerek hamilelik ürünleri boşaltılır. Bu işlem esnasında herhangi bir yer kesilmez veya dikiş atılmaz.
Tıbbi metodda hastaya çeşitli ilaçlar verilir ve gebeliğin düşükle sonlanması amaçlanır, ancak bu yöntemde rahim içinde fetüs ve eklerine ait yapılar kalabilir, içeride zarlar kaldığı taktirde kürtaj yapılması gerekebilir.
Kürtaj, gebelik sonlandırılması dışında bazı özel durumlarda da uygulanabilir. Hasta düşük yapıyorsa, rahim ağzı açılmışsa, yoğun kanaması varsa ya da hasta düşük yaptığı halde halen rahim içinde bebege ait kısımlar veya zarlar duruyorsa rahim içi özel aletlerle boşaltılır, böylece kanama durur.
Kürtaj öncesi mutlaka gebelik haftasını tayin etmek için ultrasonla bakılması gerekir. Rahimde herhangi bir yer kaplayan myom, şekil bozukluğu yaratabilecek bir anomali olup olmadığı doktor tarafından değerlendirilmelidir. Hastanın kan grubu ve daha önce sezaryen ile doğum yapmış olması da göz önüne alınmalıdır.
Kürtaj nedeniyle enfeksiyon kapılmaması için operasyon esnasında sterilizasyona son derece özen gösterilmelidir. Kürtaj sonrası içeride parça kalması da yoğun kanama ve enfeksiyona neden olabilecegi için kürtaj kurallarına son derece dikkat edilmeli, mümkünse rahim içi ultrasonla yeniden değerlendirilmeli ve parça kalmadığından emin olduktan sonra işlem sonlandırılmalıdır.
Kurtaj sonrası bel ve kasıklarda hafif bir ağrının olması son derece normaldir, ancak aşırı şiddetli bir ağrı, yoğun vaginal kanama ve ateş olduğu taktirde hasta dikkatle değerlendirilmeli ve antibiotik tedavisi başlanmalıdır. Gerekiyorsa antibiotik baskısı altında iceride kalan parçayı temizlemek icin yeniden kürtaj yapılır.
Kürtaj sonrasında hasta kanama, tansiyon, nabız, ateş ve ağrı açısından değerlendirilmek için 1-2 saat gözlem altında tutulur. Herhangi bir problem yoksa taburcu edilir. Kürtaj sonrasında antibiotik ve ağrı kesici kullanılmasında fayda vardır.
Özel bir beslenme veya vitamin desteğine ihtiyaç yoktur, ancak kan kaybı fazlaysa demir ilacı reçeteye eklenebilir.
Kürtajla ilgili en çok sorulan sorular:
İlk gebeliğin kürtajla sonlandırılması kısırlığa neden olur mu?Kürtaj işlemi steril koşullara bağlı kalınarak yapıldıysa, rahim içinde fetus ve eklerine ait harhangi bir yapı, zar kalmadığından emin olunabiliyorsa, işlem ardından verilen antibiotik tedavisine düzenli olarak devam edildiyse ve herhangi bir şekilde enfeksiyon gelişmesine ait bir bulgu yoksa üreme yeteneği değişmez, yani kısırlığa neden olmaz.
Bir kadın en fazla kaç kere kürtaj yaptırabilir?Bilinen bir sayı yoktur ancak sık sık kürtaj yaptırmak kadını ruhsal ve bedensel olarak yıpratacağı için sakıncalıdır.
Kürtaja alternatif başka bir tıbbi yöntem var mıdır?Misopristol (PG E2), mifepriston ve metotreksat kullanılabilir, ancak bebeğe ait kısımlar rahim içinden tam olarak boşalmayabilir ve tekrar kürtaja ihtiyaç duyulabilir.
Kürtajdan ne kadar süre sonra tekrar hamile kalınabilir?Kurtajdan 2 hafta sonra yeniden yumurtlama başlayabilir, yani hamile kalınabilir, bu nedenle hemen kürtaj sonrasında etkili bir korunma yöntemi başlatılmalıdır.
Kürtaj sonrası korunmak için ne yapmalıyım?Kürtaj bir doğum kontrol yöntemi değildir. Bu nedenle yeniden hamile kalmamak için doktorunuzun size tavsiye edeceği bir doğum konrol yöntemi seçilebilir. Yani kürtajdan hemen sonra spiral takılabilir, aylık iğneler veya ağızdan düzenli olarak alınabilecek doğum kontrol hapları tavsiye edilebilir. Kişinin yaşı, çocuk sayısı göz önüne alınarak kesin kalıcı bir yöntem olan tüplerin bağlanması işlemi de planlanabilir. Ayrıca eşlerin kullanabileceği prezervatif ve kalıcı yöntem olan tüplerin bağlanması operasyonu da önerilebilir.
Kürtaj sonrası ne kadar süre hamile kalmak sakıncalıdır?
Rahimin tamamen iyileşmesine imkan sağlamak amacıyla kürtaj sonrası 3 ay korunmak gerekir. Saglıklı bir gebelik icin kürtajdan sonra 3 ay beklenmelidir.
Kürtaj kelime anlamı ile kazımak anlamına gelir, kadın hastalıkları ve doğum’da kullanıldığı şekliyle ise rahim içinden doku almak anlamına gelmektedir. Sadece gebelik sonlandırmak için yapılmaz.
Özellikle kanama bozukluklarında ve monopoz sonrası kanamalarda teşhis amaçlı küretaj yapılabilir (Probe Küretaj). Yine infertilite (kısırlık) araştırmalarında yumurtlama olup olmadığını anlamak amacıyla da kürtaj uygulanabilir.
Gebeliğin sonlandırılması amacıyla yapılan kürtaj ülkemizde 10. gebelik haftasına kadar kanuni olarak uygulanmaktadır.
Eğer bebek ölü ise , bebekte yaşamla bağdaşmayan ciddi bir anormallik (sakatlık) varsa veya gebeliğin tıbben sakıncalı olması durumunda daha ileri gebelik haftalarında da kürtaj yapılabilir.
Kürtaj Uygulaması:
Yasal tahliyeler hem lokal anestezi, hem de genel anestezi altında uygulanabilir. Genel anestezi altında kürtaj her ne kadar maliyeti biraz artırsa da, hem annenin psikolojisi açısından hem de işlemin tümüyle ağrısız seyretmesi açısından daha çok tercih edilir ve önerilir.
Hasta uyuduktan sonra pozisyon verilir ve ilk önce rahimin durumunu ve büyüklüğünü değerlendirmek için jinekolojik muayene yapılır. Rahimin özellikleri anlaşıldıktan sonra vajinal spekulum yerleştirilir. Spekulum ile rahim ağzı görünür hale gelir. Vajina ve serviks antiseptik solüsyonlar ile yıkanarak olası bir enfeksiyona karşı önlem alınır. Lokal anestezi uygulanacak ise bu aşamada yapılır ve serviksin her iki yanına ilaç enjekte edilir. Daha sonra serviks yani rahim ağzı tekdişilli adı verilen bir alet ile tutulur. Bu işlem ağrı verebilir. tekdişilli çekilerek rahimin düz bir hale gelmesi sağlanır.
Buji adı verilen aletler yardımı ile rahim ağzı genişletilmeye başlanır (dilatasyon). Bunun için mümkün olan en ince buji kullanılır. Bujiler çaplarının milimetre cinsinden büyüklüğüne göre numaralandırılır (1, 2, 3, 4, 5…..)
Dilatasyon işlemi tamamlandıktan sonra plastik (karmen) kanüller rahim ağzından geçirilerek, rahim boşluğuna ulaşılır. Kanül yerleştirildikten sonra, ucu bu amaç için üretilmiş vakum yaratan özel enjektöre bağlanır. Enjektörün düğmesi açılarak negatif basınç oluşması sağlanır ve enjektör ileri geri hareket ettirilerek rahim içi temizlenir. Rahim içi tamamen temizlenene kadar işleme devam edilir. Eğer tıbbi bir neden ile ve hekimler kurulu kararı ile 10 haftadan büyük bir gebeliğin sonlandırılmasına karar verilmiş ise bu işlem daha büyük kanülleri vakum cihazlarına bağlayarak yapılır ve ardından keskin küretler ile parça kalıp kalmadığı kontrol edilir.
Hemen Kürtaj hakkında uzmana sorunuzu danışabilirsiniz